{"id":29,"date":"2020-04-09T19:14:32","date_gmt":"2020-04-09T19:14:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/?page_id=29"},"modified":"2020-05-25T13:53:10","modified_gmt":"2020-05-25T13:53:10","slug":"historia","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/?page_id=29","title":{"rendered":"Historia"},"content":{"rendered":"\n\n\n\n\n

HISTORIA PARAFII PW. \u015aW. DOMINIKA W BIERZWIENNEJ<\/strong>  <\/span><\/h3>\n\n\n\n

Erygowanie parafii Bierzwiennej nast\u0105pi\u0142o prawdopodobnie w 1324r, je\u015bli za dow\u00f3d tego aktu przyjmiemy zapis na zasuwie o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego z poprzedniego ko\u015bcio\u0142a. Ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny by\u0142 obj\u0119ty de iure patronatem w\u0142a\u015bcicieli Bierzwiennej. Od samego pocz\u0105tku istnienia parafii przy ko\u015bciele dzia\u0142a\u0142a szko\u0142a parafialna. <\/p>\n\n\n\n

Do  parafii Bierzwienna od pocz\u0105tku wchodzi\u0142y miejscowo\u015bci Bierzwienna Kaczemna, Bierzwienna D\u0142uga, Bierzwienna Kr\u00f3tka, Cz\u0105stk\u00f3w, Tarn\u00f3wka, Okoleniec, S\u0142upeczka, Luboniec, Rysiny, Smyelnyk (Smielnik) oraz Leszcze. Smielnik , kt\u00f3ry w 1489r. wykazany zosta\u0142 w parafii Bierzwienna w drugiej po\u0142owie XVI wieku znalaz\u0142 si\u0119 w parafii izbickiej. Przez pewien czas do  parafii w Bierzwiennej nale\u017ca\u0142 te\u017c Korzecznik. Wie\u015b ta, a\u017c do 1763 ro\u00adku by\u0142a o\u015brodkiem samodzielnej parafii. Upadek potwierdza dokument wizytacyjny z 1759 roku stwierdzaj\u0105cy, \u017ce \u201eKorzecznik est ecdesiae desolata ab antiquo vacans”. W p\u00f3\u017aniejszym czasie w\u0142\u0105czono go do parafii modzerowskiej. <\/p>\n\n\n\n

Obecnie do parafii w Bierzwiennej nale\u017c\u0105 miejscowo\u015bci: Bierzwienna D\u0142uga, Bierzwienna D\u0142uga Kolonia, Bierzwienna Kr\u00f3tka, Cz\u0105stk\u00f3w, Janczewy, K\u0119cerzyn, Leszcze, Luboniek, Okoleniec, Dzi\u00f3bin, Rysiny, Rysiny Kolonia, S\u0142upeczka. <\/p>\n\n\n\n

Bierzwienna na przestrzeni wiek\u00f3w zmienia\u0142a swoj\u0105 przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjn\u0105 zar\u00f3wno, je\u015bli chodzi o dekanat jak i diecezj\u0119. Bierzwienna w okresie staropolskim nale\u017ca\u0142a do archidiecezji gnie\u017anie\u0144\u00adskiej. Archidiecezja w po\u0142owie  XIII w. zosta\u0142a podzielona na archidiakonaty: \u0141\u0119\u00adczyca (1218), Ruda (1239), Kalisz (1234), S\u0142upsk (1299).  XIV w. utworzono jeszcze dwa archidiakonaty Uniej\u00f3w (1301), i Kurzel\u00f3w (1306). Wiek XVI przynosi dwa archidiakonaty metropolii gnie\u017anie\u0144\u00adskiej Kamie\u0144 Kraje\u0144ski (1512) i \u0141owicz (1512-1522) . Ni\u017csz\u0105 jednostk\u0105 administracji ko\u015bcielnej by\u0142 dekanat. W my\u015bl statut\u00f3w sy\u00adnod\u00f3w prowincjonalnych archidiecezji gnie\u017anie\u0144skiej z 1285r. i 1290r. z inicjatywy arcybiskupa Jakuba \u015awinki dokonano podzia\u0142u archidiakonatu \u0142\u0119czyckiego na de\u00adkanaty. Pocz\u0105tkowo by\u0142y to dekanat rawski, szczawi\u0144ski i bedlni\u0144ski, w kt\u00f3rym znalaz\u0142a si\u0119 parafia Bierzwienna. Po Soborze Trydenckim dokonano podzia\u0142u istniej\u0105cych dekanat\u00f3w na de\u00adkanaty z mniejsz\u0105 liczb\u0105 parafii, co mia\u0142o u\u0142atwi\u0107 administrowanie. W wyniku tej reformy archidiakonat \u0142\u0119czycki zosta\u0142 podzielony na nast\u0119puj\u0105ce dekanaty: K\u0142oda\u00adwa, Kutno, \u0141\u0119czyca, Tuszyn i Zgierz. Bierzwienna w wyniku nowego podzia\u0142u znalaz\u0142a si\u0119 w obr\u0119bie dekanatu K\u0142odawskiego. Natomiast w sk\u0142ad dekanatu k\u0142odawskiego poza parafi\u0105 Bierzwienna wesz\u0142y parafie: K\u0142odawa, B\u0142onie, Grab\u00f3w, Goraj, Pieczew, D\u0105bie, Che\u0142m, Umie\u0144, Borys\u0142awice, Korzecznik Rgilewski, Rdut\u00f3w, Dzierzbice, Chod\u00f3w, Kro\u015bniewice, Mi\u0142onice, Mazew, Sob\u00f3tka, D\u0105browice i Siedlec. Okr\u0119g dekanalny o takim zasi\u0119gu istnia\u0142 a\u017c do ko\u0144ca I Rzeczypospolitej. W p\u00f3\u017aniejszym okresie dekanat b\u0119dzie liczy\u0142 osiem parafii, w tym Bierzwienna, kt\u00f3ra b\u0119dzie dzieli\u0142a losy dekanatu k\u0142odawskiego w zakresie zmian w przynale\u017cno\u015bci diecezjalnej.  <\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142ania w\u0142adz carskich z 1867r. doprowadzi\u0142o do likwidacji dekanatu k\u0142odawskiego w\u0142\u0105czenie go do dekanat u kolskiego. Taki stan utrzyma si\u0119 a\u017c do odzyskania nie\u00adpodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119 w 1918 r.. <\/p>\n\n\n\n

Skutki zabor\u00f3w zmusza\u0142y w\u0142adze ko\u015bcielne do w\u0142\u0105czenia si\u0119 w proces unifikacji pa\u0144stwa polskiego podj\u0119tego przez w\u0142adze pa\u0144stwa. W\u015br\u00f3d propozycji dotycz\u0105cych nowej sieci diecezji w Polsce powsta\u0142a inicjatywa powo\u0142ania diecezji \u0142\u00f3dzkiej.   Gor\u0105cym zwolennikiem nowej diecezji by\u0142 kardyna\u0142 Kakowski. Intencja kardyna\u0142a uzyskuje aprobat\u0119 papie\u017ca Benedykta XV, kt\u00f3ry bull\u0105 \u2018\u2019Christi Domini\u2019\u2019  z 10.XII.1920r. wydziela z archidiecezji warszawskiej now\u0105 diecezj\u0119 \u0142\u00f3dzk\u0105. W akcie erekcyjnym nowej diecezji zosta\u0142y wymienione dekanaty, kt\u00f3re wesz\u0142y w jej sk\u0142ad. By\u0142y to dekanat \u0142\u00f3dzki, \u0142\u0119czycki, brzezi\u0144ski i k\u0142odawski. Tak parafia Bierzwienna na pewien czas, bo do 1925r. znalaz\u0142a si\u0119 w granicach die\u00adcezji \u0142\u00f3dzkiej.  Bulla \u201eVixdum Poloniae unitas\u201d z dnia 28.X. 1925r. wydana przez papie\u017ca Piusa XI, zatwierdza\u0142a nowy kszta\u0142t administracyjny Ko\u00ad\u015bcio\u0142a. Na mocy tego dokumentu dekanat k\u0142odawski zosta\u0142 przeniesiony z diecezji \u0142\u00f3dzkiej do w\u0142oc\u0142awskiej. Bierzwienna na mocy wcze\u015bniej wymienionej bulli znalaz\u0142a si\u0119 wraz z ca\u0142ym dekanatem k\u0142odawskim w diecezji w\u0142oc\u0142awskiej. Od momentu po reformie z XVII w. Bierzwienna ca\u0142y czas by\u0142a w obr\u0119bie dekanatu k\u0142odawskiego za wyj\u0105tkiem kr\u00f3tkiego okresu, kiedy zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do dekanatu izbickiego (28.I1960-X.1961 r.) <\/p>\n\n\n\n

Niemo\u017cliwe jest ustalenie pe\u0142nej listy proboszcz\u00f3w parafii Bierzwienna ze wzgl\u0119du na szczup\u0142o\u015b\u0107 materia\u0142\u00f3w archiwalnych dotycz\u0105cych wcze\u015bniejszych okre\u00ads\u00f3w. Jednym z udokumentowanych fakt\u00f3w by\u0142o wyst\u0119powanie wikariusza Bierzwiennej Piotra jako \u015bwiadka podczas konsystorza gnie\u017anie\u0144skiego przy czynno\u015bci dotycz\u0105cej dziesi\u0119cin z S\u0142owaszewa dla Jana Pe\u0142ki (30.P\/.1416). Ten sam wika\u00adriusz by\u0142 por\u0119czaj\u0105cym sp\u0142at\u0119 d\u0142ugu mi\u0119dzy plebanem Ostr\u00f3w a Albertem Glupiewskim (1419r.). Kolejnym udokumentowanym z okresu staropolskiego probosz\u00adczem Bierzwiennej by\u0142 Andrzej \u015bwiadcz\u0105cy na dokumencie konsystorskim dotycz\u0105\u00adcym sporu o obsad\u0119 plebanii w Konarzewie z 19.IX.1427r . Karol G\u00f3rski by\u0142 pro\u00adboszczem Bierzwiennej w czasie wizytacji kanonicznej z 1759 r. Dalsi probosz\u00adczowie parafii Bierzwienna pochodz\u0105 z drugiej po\u0142owy XIX w. W latach 1864-stycze\u0144 – 1882r. proboszczem by\u0142 ks. Henryk Wieczorkiewicz, kt\u00f3ry zmar\u0142 i zosta\u0142 pochowany w Bierzwiennej. Nast\u0119pnie od stycznia 1882r. do sierpnia tego roku parafi\u0105 administrowa\u0142 ks. Henryk Kisielski, proboszcz parafii Borys\u0142awice. 20 sierpnia 1882 roku na funkcj\u0119 proboszcza zosta\u0142 wprowadzony ks. Franciszek Szamota, dotychczasowy wikariusz Pragi, obecnie dzielnicy Warszawy i prawdopodobnie by\u0142 na probostwie do 1893r. <\/p>\n\n\n\n

W tym to roku funkcj\u0119 obejmuje ks. Walenty Kalicki, kt\u00f3ry proboszczem by\u0142 do 1908r. W 1908 roku zostaje miano\u00adwany dziekanem dekanatu i jednocze\u015bnie proboszczem w Brzezinach. Nast\u0119pnym duszpasterzem parafii by\u0142 ks. Cezary Kantorski 1908-1930 r. a po nim kolejno ksi\u0119\u017ca Franciszek Ligenza 1931-1937 i Jan Langier 1937-1939 r. W okresie II wojny \u015bwiatowej parafi\u0105 administrowa\u0142 ks. W\u0142adys\u0142aw Przygodzi\u0144ski. Po wojnie za\u015b pierwszym proboszczem zosta\u0142 ksi\u0105dz Stefan Kaniowski 1946-1949 r. W okresie terroru stalinowskiego urz\u0105d sprawowa\u0142 ks. Marian D\u0142awichowski w latach 1949-1956. Od 1956 do 1964 roku parafi\u0105 kieruje administrator ks. Tadeusz Szpikowski. Kolejnym proboszczem Bierzwiennej by\u0142 ks. Jan Fornalczyk 1964-1976r., inicjator odnowy ko\u015bcio\u0142a wewn\u0105trz i budowy organ\u00f3w . W 1976 ro\u00adku parafi\u0119 obejmuje ks. Edward Nowicki, kt\u00f3ry urz\u0105d proboszcza sprawuje a\u017c do swojej \u015bmierci, tj. do 1998 roku . Za jego pasterzowania pobudowano now\u0105 plebanie i kaplic\u0119 w K\u0119cerzynie . Po nim proboszczem parafii zosta\u0142 ks. Stanis\u0142aw Wysocki; <\/p>\n\n\n\n

Centralnym punktem \u017cycia wsp\u00f3lnoty parafialnej jest \u015bwi\u0105tynia, kt\u00f3rej hi\u00adstoria to zarazem dzieje ca\u0142ej parafii.     W miejscu obecnej \u015bwi\u0105tyni w Bierzwiennej sta\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3rego pocz\u0105tki si\u0119gaj\u0105 czas\u00f3w ustanowienia w tej miejscowo\u015bci parafii. Elementami \u0142\u0105cz\u0105cymi ko\u015bci\u00f3\u0142 obecny z poprzednim to napis na zasuwie o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego, gdzie widnieje data 1324, data prawdopodobnego za\u0142o\u017cenia parafii w Bierzwiennej, jak i szereg przed\u00admiot\u00f3w wyposa\u017cenia w tym XIV wieczna modrzewiowa chrzcielnica. Ile \u015bwi\u0105ty\u0144 poprzedza\u0142o obecny ko\u015bci\u00f3\u0142 trudno ustali\u0107. Dost\u0119pne \u017ar\u00f3d\u0142a do\u00adkumentuj\u0105, \u017ce ostatni ko\u015bci\u00f3\u0142 przed wystawieniem obecnej \u015bwi\u0105tyni by\u0142 drewniany. Nale\u017cy zatem mniema\u0107, \u017ce wcze\u015bniejsze \u015bwi\u0105tynie by\u0142y r\u00f3wnie\u017c drewniane. <\/p>\n\n\n\n

Budynek obecnego ko\u015bcio\u0142a wznosi si\u0119 na tym samym miejscu, co poprzednie . Ko\u015bci\u00f3\u0142 ten pod wezwaniem \u015bw. Dominika, zosta\u0142 pobudowany  w roku 1901 – staraniem ks. Walentego Kalickiego i ofiarno\u015bci\u0105 Bierzwie\u0144skich parafian, a konsekrowany w roku 1904 przez biskupa sufragana warszawskiego Kazimierza Ruszkiewicza.

Oprac. Ks. SW<\/strong><\/p>\n\n\n\n

KO\u015aCI\u00d3\u0141 PRZED 1901 R.<\/span><\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n

\"\"<\/p>\n\n\n\n

      W miejscu obecnej \u015bwi\u0105tyni w Bierzwiennej sta\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3rego pocz\u0105tki si\u0119gaj\u0105 czas\u00f3w ustanowienia w tej miejscowo\u015bci parafii. Elementami \u0142\u0105cz\u0105cymi ko\u015bci\u00f3\u0142 obecny z poprzednim to napis na zasuwie o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego, gdzie widnieje data 1324, data prawdopodobnego za\u0142o\u017cenia parafii w Bierzwiennej, jak i szereg przed\u00admiot\u00f3w wyposa\u017cenia w tym XIV wieczna modrzewiowa chrzcielnica.<\/p>\n\n\n\n

     Ile \u015bwi\u0105ty\u0144 poprzedza\u0142o obecny ko\u015bci\u00f3\u0142 trudno ustali\u0107. Dost\u0119pne \u017ar\u00f3d\u0142a do\u00adkumentuj\u0105, \u017ce ostatni ko\u015bci\u00f3\u0142 przed wystawieniem obecnej \u015bwi\u0105tyni by\u0142 drewniany. Budynek obecnego ko\u015bcio\u0142a wznosi si\u0119 na tym samym miejscu, co poprzednie .<\/p>\n\n\n\n

Stoi na niedu\u017cym wzniesieniu przy rozwidleniu dr\u00f3g K\u0142odawa-Sompolno-Brd\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

     Poprzedni ko\u015bci\u00f3\u0142 by\u0142 wzniesiony w stylu architektonicznym, kt\u00f3ry jeszcze dzi\u015b zachowa\u0142o kilka \u015bwi\u0105ty\u0144 w pobli\u017cu Bierzwiennej a mianowicie w Borys\u0142awicach czy Chodowie.<\/p>\n\n\n\n

     By\u0142 to ko\u015bci\u00f3\u0142 o konstrukcji zr\u0119bowej z drewna modrzewiowego, kt\u00f3re z czasem nabra\u0142o ciemnej barwy. Wszystkie \u015bciany by\u0142y szalowane tarcic\u0105. Orien\u00adtowany.<\/p>\n\n\n\n

O wielko\u015bci \u015bwi\u0105ty\u0144 \u015bwiadcz\u0105 jej wymiary, by\u0142a wysoka 5,7m., szeroka w nawie 10m., a w prezbiterium 5,7m. Ca\u0142kowita d\u0142ugo\u015b\u0107 wynosi\u0142a 18m. W p\u00f3\u017aniejszym okresie prezbiterium, zakrystia oraz skarbiec otrzyma\u0142y \u015bciany mu\u00adrowane. Dach typowy dla konstrukcji \u2013 siod\u0142owy, pokryty gontem. W jego central\u00adnym punkcie by\u0142a umieszczona sygnaturka z niewielkim dzwonem \u2013 sygnarkiem. Do wn\u0119trza prowadzi\u0142y trzy wej\u015bcia. G\u0142\u00f3wne zaopatrzone w masywne drzwi, wzmocnione dodatkowo dwiema zasuwami od wewn\u0105trz. Dwa pozosta\u0142e wej\u015bcia wiod\u0142y przez krucht\u0119 boczn\u0105 oraz zakrysti\u0119.<\/p>\n\n\n\n

     Nawa szersza od prezbiterium zbudowana by\u0142a na planie zbli\u017conym do kwadratu. Do niej by\u0142a dostawiona niewielka kruchta czyli przedsionek. Prezbiterium nieco w\u0119\u017csze od nawy, zamkni\u0119te prost\u0105 \u015bcian\u0105 z o\u0142tarzem g\u0142\u00f3wnym. Nawa ko\u015bcio\u0142a posiada\u0142a pod\u0142og\u0119 u\u0142o\u017con\u0105 z tarcic. O\u015bwietla\u0142y j\u0105 okna  umieszczone symetrycznie po obu stronach w ilo\u015bci o\u015bmiu sztuk. Ponad\u00adto w prezbiterium cztery okna i jedno okno umieszczone nad ch\u00f3rem. W nawie by\u0142 sufit u\u0142o\u017cony z prostych belek natomiast w prezbiterium p\u00f3\u0142koli\u015bcie. \u015aciany mia\u0142y kolor pociemnia\u0142ego modrzewia. Naw\u0119 od prezbiterium wydziela\u0142a masywna belka, na kt\u00f3rej by\u0142 umieszczony krzy\u017c z figur\u0105 Je\u00adzusa.<\/p>\n\n\n\n

     W nawie po stronie zachodniej wznosi\u0142 si\u0119 na dw\u00f3ch s\u0142upach ch\u00f3r muzyczny. Nad nim strop belkowany. Ch\u00f3r od wn\u0119trza ko\u015bcio\u0142a zamyka\u0142 prosty parapet.<\/p>\n\n\n\n

W ko\u015bciele by\u0142y trzy o\u0142tarze – g\u0142\u00f3wny i dwa boczne.<\/p>\n\n\n\n

     O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny by\u0142 wykonany z drewna pomalowanego na bia\u0142o ze z\u0142oconymi wyko\u0144czeniami. Po obu stronach o\u0142tarza anio\u0142y. Nad tabernaku\u00adlum znajdowa\u0142 si\u0119 obraz Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny w srebrnej sukni. Na zasuwie obrazu by\u0142 umieszczony wizerunek patrona parafii \u015bw. Dominika. Nad kapitelami na filarach zosta\u0142y umieszczone figury \u015bwi\u0119tych Anny i Joachima .<\/p>\n\n\n\n

     O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny w ko\u015bciele bierzwie\u0144skim ju\u017c na pocz\u0105tku XVI w. posiada\u0142 tytu\u0142: \u201e Nativitatis gloriossimae Virginis Mariae”. Potwierdza\u0142y go dokumenty erekcyjny i fundacyjny. Nale\u017cy, zatem wnosi\u0107, \u017ce wspomniany w opisie obraz w o\u0142tarzu g\u0142\u00f3wnym r\u00f3wnie\u017c posiada\u0142 starsz\u0105 metryk\u0119. Kult jego, o czym \u015bwiadczy sprawiona w XVII wieku srebrna sukienka, rozwin\u0105\u0142 si\u0119 prawdopodobnie po ust\u0105pieniu \u201epotopu szwedzkiego”.<\/p>\n\n\n\n

      Wykonanie o\u0142tarzy bocznych nawi\u0105zywa\u0142o stylowo do o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego.    W o\u0142tarzu po prawej stronie centralne miejsce zajmowa\u0142 obraz \u015bw. Antoniego. Po bokach obraz\u00f3w by\u0142y  figury anio\u0142\u00f3w. Ca\u0142y o\u0142tarz by\u0142 utrzymany w tonacji per\u0142owej.<\/p>\n\n\n\n

     Drugi o\u0142tarz boczny wype\u0142nia\u0142a figura Jezusa Ukrzy\u017cowanego. Krzy\u017c by\u0142 drewniany natomiast sama figura z \u017celaza polakierowana na bia\u0142o. Nad t\u0105 figur\u0105 by\u0142 umieszczony obraz \u015bw. Aleksego Wyznawcy.<\/p>\n\n\n\n

      Dope\u0142nieniem wn\u0119trza ko\u015bcio\u0142a by\u0142a wisz\u0105ca przy \u015bcianie na lewo od o\u0142ta\u00adrza g\u0142\u00f3wnego ambona i stoj\u0105ca przy bocznym o\u0142tarzu z wizerunkiem \u015bw. Antoniego chrzcielnica. Ponadto dwa konfesjona\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

     By\u0107 mo\u017ce prezbiterium lub w jego pobli\u017cu znajdowa\u0142y si\u0119 tak\u017ce \u0142awy kolatorskie. Mo\u017cna je by\u0142o cz\u0119sto spotka\u0107 w ko\u015bcio\u0142ach wiejskich. O innym wyposa\u017ce\u00adniu wn\u0119trza dawnego ko\u015bcio\u0142a brak informacji.<\/p>\n\n\n\n

      Wok\u00f3\u0142 ko\u015bcio\u0142a od czas\u00f3w \u015bredniowiecza znajdowa\u0142 si\u0119 cmentarz grzebal\u00adny. Okolony by\u0142 kamiennym murem. W 2 po\u0142owie XIX wieku, ze wzgl\u0119d\u00f3w sanitarnych zaniechano poch\u00f3wk\u00f3w przy ko\u015bcie\u00adle. Pozosta\u0142o\u015bci\u0105 po cmentarzu przyko\u015bcielnym jest nagrobek w\u0142a\u015bcicieli Brzewiennej – S\u0142uckich.<\/p>\n\n\n\n

      Nale\u017cy te\u017c wspomnie\u0107 o starej dzwonnicy, kt\u00f3ra sta\u0142a z prawej strony ko\u00ad\u015bcio\u0142a w rogu cmentarza. Drewniana mia\u0142a dach kryty gontem. Prawdopodobnie wi\u00adsia\u0142 w niej tylko jeden dzwon.   <\/p>\n\n\n\n

       Po przeciwleg\u0142ej stronie ko\u015bcio\u0142a sta\u0142a w tym samym miejscu, co dzisiaj plebania. By\u0142 to budynek na pewno drewniany, kryty gontem. Do budynku miesz\u00adkalnego plebana nale\u017ca\u0142y tak\u017ce budynki gospodarcze, jak stajnia, obora, chlewnia, stodo\u0142a. Opisu ich jednak nie znamy.<\/p>\n\n\n\n

Na podstawie protoko\u0142\u00f3w wizytacji kanonicznych parafii z poprzednich wiek\u00f3w, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w Archiwum Diecezji W\u0142oc\u0142awskiej. XSW<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

NOWY KO\u015aCI\u00d3\u0141. BUDOWA 1901-04<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Prawdopodobnie stan \u015bwi\u0105tyni w ko\u0144cu XIX w. Tak si\u0119 pogorszy\u0142, \u017ce zdecydowano si\u0119 na budow\u0119 nowej od podstaw. Nie zachowa\u0142y si\u0119 ani plany budowy ani te\u017c kto by\u0142 autorem projektu. Nale\u017cy przypuszcza\u0107, \u017ce wszelkie prace przygotowawcze podj\u0119to w ostatniej dekadzie XIX wieku. W\u015br\u00f3d tych prac by\u0142o tak\u017ce uzyskanie zgody w\u0142adz carskich na wybudowanie ko\u015bcio\u0142a. Zabiegi te by\u0142y na tyle skuteczne, \u017ce pod koniec 1900 roku rozpocz\u0119to zw\u00f3zk\u0119 materia\u0142\u00f3w na teren budowy.<\/p>\n\n\n\n

Samo rozpocz\u0119cie budowy poprzedzi\u0142o rozebranie starego ko\u015bcio\u0142a, ponie\u00adwa\u017c nowy mia\u0142 stan\u0105\u0107 na jego miejscu. Pierwsza dostawa materia\u0142\u00f3w budowlanych przyby\u0142a z Cegielni Imi\u0142owski i Ska z Blizny k\/Ko\u0142a, dnia 8.XI.1900r. i by\u0142a to ce\u00adg\u0142a palona czerwona. Mury powsta\u0142y do 1902 roku, kiedy to dostarczono ostatniz parti\u0119 ceg\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

Dach nowego ko\u015bcio\u0142a pocz\u0105tkowo by\u0142 pokryty pap\u0105, p\u00f3\u017aniej dach\u00f3wk\u0105, kt\u00f3r\u0105 w 1919 roku dostarczono (10.000 szt.) z Parowej Fabryki Dach\u00f3wek \u017b\u0142obionych \u201ePustelnik”. Nieco inne pokrycie dachowe po\u0142o\u017cono na kaplicy \u015bw. Teresy i zakrystii. W 1926 r. pokryto je blach\u0105 cynkow\u0105. W 1905 r. w ko\u015bciele zosta\u0142a po\u0142o\u00ad\u017cona pod\u0142oga z terakoty za wyj\u0105tkiem kaplicy gdzie by\u0142a pod\u0142oga cementowa a w zakrystii drewniana. Dostawc\u0105 terakoty by\u0142a fabryka \u201eDziewulski i Lange” z Warszawy.<\/p>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki hojno\u015bci D\u0105mbskich, \u00f3wczesnych w\u0142a\u015bcicieli Bierzwiennej, nowy ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 wyposa\u017cony w o\u0142tarz g\u0142\u00f3wny. Oni tak\u017ce ufundowali w 1927r. kaplic\u0119 \u015bw. Teresy.<\/p>\n\n\n\n

Nieco p\u00f3\u017aniej wybudowano now\u0105 dzwonnic\u0119. Zosta\u0142a postawiona z takiej samej ceg\u0142y, co ko\u015bci\u00f3\u0142 i z szarego polnego kamienia. Dach kryty dach\u00f3wk\u0105. W jej wn\u0119trzu umieszczono cztery dzwony.<\/p>\n\n\n\n

Najmniejszy z nich zosta\u0142 przeniesiony ze starej dzwonnicy. Kszta\u0142tem swoim i nadrukiem liter inskrypcji przypomina\u0142 dzwon roma\u0144ski. Tak\u0105 te\u017c prowinencj\u0119 stwierdzili wydawcy \u201eCorpus inscriptionum Poloniae”. Na korpusie mia\u0142 umieszczon\u0105 inskrypcj\u0119, biegn\u0105c\u0105 wzd\u0142u\u017c kraw\u0119dzi g\u00f3rnej w brzmieniu: \u201eO REX GLORIE VENI CUM PACE\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Trzy pozosta\u0142e zosta\u0142y ufundowane przez prywatnych fundator\u00f3w. Wszystkie odlano w Odlewni Dzwon\u00f3w w W\u0105growie w 1927r. Mniejszy z ufundowanych dzwon\u00f3w na swoim p\u0142aszczu ma umieszczona inskrypcj\u0119 upami\u0119tniaj\u0105c\u0105 fundatora nast\u0119puj\u0105cej tre\u015bci: \u201eUFUNDOWANY W 1927 ZA PASTERZOWANIA PROBOSZCZA KS. CZAREGO KANTORSKIEGO\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Poni\u017cej tej inskrypcji jest umieszczona plakietka z nazw\u0105 odlewni w formie owalu. Po przeciwnej stronie p\u0142aszcza zosta\u0142a umieszczona inskrypcja z imieniem dzwonu: \u201eIMI\u0118 MOJE CEZARY”. Dzwon ten wa\u017cy 187 kg.<\/p>\n\n\n\n

Pozosta\u0142e dwa dzwony o wadze 490 kg i 334 kg ufundowali w\u0142a\u015bciciele S\u0142upeczki, o czym \u015bwiadcz\u0105 inskrypcje fundacyjne umieszczone na dzwonach. Na wi\u0119kszym umieszczono napis o tre\u015bci: \u201eUFUNDOWANY W 1927 PRZEZ W\u0141A\u015aCICIELI MAJ\u0104TKU S\u0141UPECZKA MA\u0141\u017bONK\u00d3W J\u00d3ZEFA I W\u0141ADYS\u0141AWY DRAGON\u00d3W ZA PASTERZOWANIA KS. CEZAREGO KANTORSKIEGO\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Poni\u017cej tej inskrypcji umieszczono owaln\u0105 plakietk\u0119 z nazw\u0105 odlewni dzwon\u00f3w. Po przeciwleg\u0142ej stronie umieszczono napis \u201eIMI\u0118 MOJE W\u0141ADYS\u0141AW”, a poni\u017cej p\u0142askorze\u017ab\u0119 \u015bw. W\u0142adys\u0142awa.<\/p>\n\n\n\n

Na drugim \u015brednim dzwonie inskrypcja jest takiej samej tre\u015bci jak na wcze\u015bniej wymienionym. Natomiast na przeciwleg\u0142ej stronie zosta\u0142 umieszczony napis \u201eIMI\u0118 MOJE J\u00d3ZEF”, a poni\u017cej p\u0142askorze\u017aba \u015bw. J\u00f3zefa.<\/p>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu budowy ko\u015bcio\u0142a w stanie surowym dokonano jego konsekracji. Aktu tego dokona\u0142 biskup Kazimierz Ruszkiewicz sufragan diecezji warszawskiej dnia 8.IX.1904 r.<\/p>\n\n\n\n

W 1927r. odby\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 konsekracji dzwon\u00f3w. Pocz\u0105tkowo mia\u0142 jej dokona\u0107 biskup w\u0142oc\u0142awski w czasie wizyty duszpasterskiej w parafii. Wobec odwo\u0142ania wizytacji biskupa do dokonania aktu po\u015bwi\u0119cenia zosta\u0142 upowa\u017cniony dziekan dekanatu k\u0142odawskiego ks.Tadeusz Chojnicki. Akt ten mia\u0142 miejsce w l927 r.<\/p>\n\n\n\n

Architektura ko\u015bcio\u0142a<\/span><\/p>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 wzniesiony w stylu roma\u0144skim na planie prostok\u0105ta. Mury wykonano z czerwonej ceg\u0142y. Wzd\u0142u\u017c \u015bcian zosta\u0142y umieszczone niedu\u017ce skarpy. Okna i drzwi otaczaj\u0105 ceglane \u0142uki.<\/p>\n\n\n\n

Okna s\u0105 umieszczone symetrycznie po cztery w \u015bcianach nawy, kolejnych sze\u015b\u0107 o\u015bwietla prezbiterium. We frontonie \u015bwi\u0105tyni nad g\u0142\u00f3wnym wej\u015bciem jest wmontowane owalne okno. Okna wykonano z \u017celaza, a szyby s\u0105 r\u00f3\u017cnokolorowe.<\/p>\n\n\n\n

Fasad\u0119 ko\u015bcio\u0142a stanowi prosta \u015bciana, kt\u00f3rej zwie\u0144czeniem jest fronton z \u017celaznym krzy\u017cem na szczycie. W fasadzie tu\u017c pod owalnym oknem wbudowano ceglany krzy\u017c. Jedynym motywem zdobniczym s\u0105 wykusze w kszta\u0142cie ceglanych okien. Fasada stanowi zachodni\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

\u015awi\u0105tynia posiada dwuspadowy dach kryty blach\u0105 cynkow\u0105. Na styku dachu i muru biegnie prosty ceglany fryz. Na wysoko\u015bci o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego po \u015brodku dachu widnieje sygnaturka. Ponadto jest tam umieszczony \u017celazny krzy\u017c wskazuj\u0105cy miejsce gdzie w \u015bwi\u0105tyni znajduje si\u0119 pre\u00adzbiterium.<\/p>\n\n\n\n

Do ko\u015bcio\u0142a prowadz\u0105 cztery wej\u015bcia. G\u0142\u00f3wne wej\u015bcie jest wkomponowane w fasad\u0119. Portal drzwi stanowi\u0105 zak\u0142adaj\u0105ce si\u0119 na siebie \u0142uki. W niszy tej zosta\u0142y umieszczone masywne podw\u00f3jne d\u0119bowe drzwi w kolorze naturalnego drewna. Drugie wej\u015bcie znajduje si\u0119 w po\u0142udniowej \u015bcianie ko\u015bcio\u0142a. Pozosta\u0142e wej\u015bcia to od strony zakrystii i kaplicy.<\/p>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest trzynawowy. Granice naw wyznaczaj\u0105 proste filary. Nawa g\u0142\u00f3wna prowadzi do prezbiterium a boczne do o\u0142tarzy bocznych. Sklepienie ko\u015bcio\u0142a w nawach zosta\u0142o wy\u0142o\u017cone drewnem, przy czym w nawie g\u0142\u00f3wnej ma kszta\u0142t beczkowaty a w bocznych prosty sufit. Kaplica obecnie spe\u0142nia rol\u0119 kaplicy przedpogrzebowej, chocia\u017c bezpo\u015brednio po II wojnie \u015bwiatowej spe\u0142nia\u0142a rol\u0119 podr\u0119cznego magazynu a nawet pomieszczenia gdzie umieszczono piec ogrzewaj\u0105cy ko\u015bci\u00f3\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Tu\u017c nad g\u0142\u00f3wnym wej\u015bciem do ko\u015bcio\u0142a wkomponowana jest arkada ch\u00f3ru, gdzie zosta\u0142y zamontowane organy. Parapet ch\u00f3ru stanowi prosty mur. Wej\u015bcie na ch\u00f3r mie\u015bci si\u0119 pod nim w bocznej nawie po prawo od g\u0142\u00f3wnego wej\u015bcia.<\/p>\n\n\n\n

Przy ko\u015bciele stoi krzy\u017c misyjny, dzwonnica oraz wcze\u015bniej wspomniany nagrobek.<\/p>\n\n\n\n

W rogu zachodniej cz\u0119\u015bci ogr\u00f3jca stoi dzwonnica na lewo od wej\u015bcia g\u0142\u00f3wnego do ko\u015bcio\u0142a. Czworok\u0105tna wie\u017ca z czerwonej ceg\u0142y i szarego kamienia \u0142upanego. Dach dzwonnicy kopertowy spadzisty pokryty czerwon\u0105 dach\u00f3wk\u0105. W \u015bcianach mieszcz\u0105 si\u0119 otwory okienne po dwa z ka\u017cdej strony, zabezpieczone drewnianymi \u017caluzjami. Wn\u0119trze kryje cztery dzwony.<\/p>\n\n\n\n

Po przeciwnej strome wej\u015bcia g\u0142\u00f3wnego do ko\u015bcio\u0142a stoi drewniany krzy\u017c misyjny. <\/p>\n\n\n\n

Od strony po\u0142udniowej ko\u015bcio\u0142a na wysoko\u015bci prezbiterium stoi nagrobek upami\u0119tniaj\u0105cy rodzin\u0119 S\u0142uckich, w\u0142a\u015bcicieli Bierzwiennej na prze\u0142omie XVIII\/XIX w. Nagrobek ten to jedyna pozosta\u0142o\u015b\u0107 po cmentarzu przyko\u015bcielnym. Jest to prosty czworoboczny obelisk zwie\u0144czony kul\u0105, na kt\u00f3rej umocowano krzy\u017c. Na prostok\u0105tnej bazie od strony po\u0142udniowej wyryta jest ju\u017c dzi\u015b trudna do odczytania inskrypcja o nast\u0119puj\u0105cej tre\u015bci:\u201eTu le\u017cy Brygida z Byszewskich primo v. S\u0142ucka a z powt\u00f3rnego Galaczy\u0144ska. Syn Jej Izydor S\u0142ucki Marsza\u0142ek powiatu \u0141\u0119czyckiego Dziedzic D\u00f3br Bierzwie\u0144skich Urodzony 10 maja 1809 r. Zmar\u0142 l listopada 1836 r. \u017cy\u0142 lat 36. Pomnik zrobili Ojcu i Babce Synowie J\u00f3zef i Stefan S\u0142uccy Przechodniu prosz\u0119 o Zdrowa\u015b Marya\u201d. Nagrobek wykonano z mi\u0119kkiego piaskowca, pomalowany na bia\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 oraz najbli\u017csze jego otoczenie jest zamkni\u0119te murowanym z ka\u00admienia i ceg\u0142y parkanem. W ogrodzeniu umieszczono trzy wej\u015bcia. G\u0142\u00f3wne stanowi kuta z \u017celaza brama. Dwa pozosta\u0142e wej\u015bcia to \u017celazne furtki i znajduj\u0105 si\u0119 w po\u0142udniowej i p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci parkanu. Wzd\u0142u\u017c parkanu na ogr\u00f3jcu rosn\u0105 wiekowe lipy i klony.<\/p>\n\n\n\n

Jad\u0105c w kierunku do Brdowa po lewej stronie drogi znajduje si\u0119 cmentarz grzebalny. Cmentarz jest otoczony murem z ceg\u0142y i od strony drogi ma wej\u015bcie. Tu\u017c za bram\u0105 ci\u0105gnie si\u0119 szeroka alejka, kt\u00f3ra w zasadzie dzieli go na dwie cz\u0119\u015bci, star\u00adsza pami\u0119taj\u0105ca jeszcze czasy starego ko\u015bcio\u0142a i m\u0142odsz\u0105. Po lewej strome od bramy znajduje si\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 m\u0142odsza. W cz\u0119\u015bci starszej cmentarza znajduje si\u0119 kilka starych grobowc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Oprac. XSW<\/p>\n\n\n\n

OPIS KONSEKRACJI KO\u015aCIO\u0141A 8.09.1904 R.<\/span><\/span><\/h3>\n\n\n\n

ARTYKU\u0141 W PRASIE Z 1904 ROKU<\/span><\/strong><\/h4>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

HISTORIA PARAFII PW. \u015aW. DOMINIKA W BIERZWIENNEJ   Erygowanie parafii Bierzwiennej nast\u0105pi\u0142o prawdopodobnie w 1324r, je\u015bli za dow\u00f3d tego aktu przyjmiemy zapis na zasuwie o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego z poprzedniego ko\u015bcio\u0142a. Ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny by\u0142 obj\u0119ty de iure patronatem w\u0142a\u015bcicieli Bierzwiennej. Od samego pocz\u0105tku istnienia parafii przy ko\u015bciele dzia\u0142a\u0142a szko\u0142a parafialna. Do  parafii Bierzwienna od pocz\u0105tku wchodzi\u0142y miejscowo\u015bci … [Read more…]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["entry","page","publish","author-admin","post-29"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/29"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29"}],"version-history":[{"count":16,"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/29\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":395,"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/29\/revisions\/395"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.parafiabierzwienna.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}